24-12-2009
«ΈΚΡΗΞΗ» ΕΝΟΨΕΙ ΤΩΝ ΕΟΡΤΩΝ ΣΤΑ ΝΟΘΕΥΜΕΝΑ ΟΙΝΟΠΝΕΥΜΑΤΩΔΗ
Μέχρι και σε μόνιμη τύφλωση μπορεί να οδηγήσει η κατανάλωσή τους
Οι επιτήδειοι προμηθεύονται βιομηχανικά προϊόντα, όπως βερνίκι αυτοκινήτων και μπογιές. Με μια απλή απόσταξη, βγαίνει η αιθανόλη και η αλκοόλη, αναμιγνύεται με νερό ή ελάχιστο ποτό και βγαίνει το… ουίσκι!
Από επικίνδυνα ποτά-«μπόμπες», τα οποία μπορούν να προκαλέσουν μέχρι και ολική τύφλωση, έχει πλημμυρίσει η αγορά. Λόγω των εορτών και της αυξημένης ζήτησης, κυκλώματα επιτήδειων σερβίρουν σε νυχτερινά κέντρα ποτά-«μπόμπες». Οι επιτήδειοι κατασκευάζουν «μπόμπες» νοθεύοντας ουίσκι, βότκα και άλλα ποτά που «τραβιούνται» με διάφορα είδη αιθανόλης. Η κατανάλωση νοθευμένων ποτών όμως, όπως λένε οι επιστήμονες, ακόμα και σε μικρές ποσότητες μπορεί να προκαλέσει μόνιμες βλάβες στον οργανισμό. Η πιο σοβαρή μπορεί να είναι μέχρι και μόνιμη τύφλωση!
Οι ελληνικές αρχές έχουν αποδυθεί σε έναν ατέλειωτο αγώνα δρόμου ώστε να εντοπίσουν όχι μόνο τα μαγαζιά όπου σερβίρονται τα επικίνδυνα ποτά, αλλά και τα παρασκευαστήριά τους. Οι πρώτοι έλεγχοι όμως είναι απογοητευτικοί, καθώς, όπως φαίνεται, υπάρχουν «φάμπρικες» παρασκευής νοθευμένων ποτών σε ολόκληρη τη χώρα, στα πιο απίστευτα μέρη.
Ποια ποτά νοθεύουν και πώς
Στην Ελλάδα τα ποτά τα οποία έχουν τη μεγαλύτερη κατανάλωση είναι το ουίσκι, η βότκα, το ρούμι, το τζιν και το μπράντι. Η κατανάλωσή τους φτάνει περίπου τα 4 εκατομμύρια κιβώτια τον χρόνο, με το μεγαλύτερο μέρος να διατίθεται την περίοδο των εορτών. Οι πωλήσεις των εταιρειών ωστόσο, παρά το γεγονός ότι η κατανάλωση αυξάνεται, παρουσιάζουν πτώση περίπου 3%-4% τον χρόνο. Το γιατί είναι εύκολο να το καταλάβει κανείς. Τα μπουκάλια που θα διέθεταν οι εταιρείες τα διαθέτουν πλέον παράνομα παρασκευαστήρια και κάβες που προμηθεύουν νυχτερινά κέντρα με ποτά-«μπόμπες».
Σύμφωνα με έρευνες των αρμόδιων αρχών, υπάρχουν νυχτερινά κέντρα τα οποία πωλούν νοθευμένα ποτά σε ποσοστό 100%. Στο ίδιο ποσοστό μπορεί να φτάσει η νοθεία στα λευκά ποτά (βότκα, τεκίλα, ρούμι), ενώ στα σκούρα αγγίζει το 80%. Πώς φτιάχνονται όμως οι «μπόμπες» και από ποιους και πώς φτάνουν στο ποτήρι μας;
Υπάρχουν πολλοί τρόποι να νοθευτεί το ποτό. Ο συνηθέστερος είναι η αραίωση του ποτού με νερό ή η ανάμιξή του με καθαρό οινόπνευμα 95 βαθμών. Στη δεύτερη περίπτωση μπαίνει και καραμελόχρωμα ώστε να μοιάζει με το αληθινό ποτό. Στα δε κρασιά γίνεται ανάμιξη «καλών» με «ξίδια» ώστε να διπλασιάζεται η ποσότητα.
Οι πιο επικίνδυνες περιπτώσεις όμως δεν είναι οι παραπάνω. Οι επιτήδειοι προμηθεύονται βιομηχανικά προϊόντα όπως το βερνίκι αυτοκινήτων και οι μπογιές και με μια απλή απόσταξη βγάζουν αιθανόλη και αλκοόλη. Αυτή αναμιγνύεται με νερό ή ελάχιστο ποτό και βγαίνει το… ουίσκι. Για να πετύχουν το χρώμα του αυθεντικού ποτού, οι «επαγγελματίες» χρησιμοποιούν καραμελόχρωμα ή χρώμα από βερνίκι (!), το οποίο συχνά χρησιμοποιείται και ως… γρεναδίνη.
Από εκεί και πέρα, υπάρχουν τρεις τρόποι με τους οποίους τα νυχτερινά κέντρα προμηθεύονται τις «μπόμπες». Είτε έχουν ιδιωτικά παρασκευαστήρια (δεξαμενές νόθευσης πίσω από τα μαγαζιά από τις οποίες γεμίζουν τα άδεια μπουκάλια) είτε τα προμηθεύονται από παράνομα παρασκευαστήρια, όπως αυτό που βρέθηκε στη Δράμα. Εκεί υπήρχαν περισσότερα από 300 μπουκάλια με ουίσκι-«μαϊμού» και μπουκάλια με ετικέτες- αντιγραφές των πραγματικών, καθώς και μία δεξαμενή με χύμα ουίσκι. Στην άλλη περίπτωση, τη διακίνηση κάνουν κάβες. Οι ιδιοκτήτες τους πλησιάζουν αυτούς των νυχτερινών κέντρων και τους ενημερώνουν για τις «μπόμπες» που διαθέτουν σε... συμφέρουσες τιμές. Αυτοί συνήθως τα εισάγουν από τη Βουλγαρία, την Αλβανία και την Ουγγαρία.
Τα ποτά ή τα υλικά τους, δε, μεταφέρονται παράνομα στη χώρα μας ακόμα και με βυτιοφόρα! Χαρακτηριστικό το παράδειγμα βυτιοφόρου που εντοπίστηκε στην περιοχή του Κιθαιρώνα με 10 τόνους λαθραίου οινοπνεύματος, το οποίο προοριζόταν για την παρασκευή νοθευμένων ποτών.
Οι τζίροι
Σύμφωνα με στοιχεία της Υπηρεσίας Ειδικών Ελέγχων, η παραβατικότητα στα οινοπνευματώδη πέρυσι έφτασε το 30,01%. Τα στοιχεία της ΥΠΕΕ ωστόσο μόνο ενδεικτικά μπορούν να είναι και καταδεικνύουν μόνο ένα μέρος του προβλήματος, καθώς εάν υπήρχε το προσωπικό που χρειάζεται ώστε να κάνει ενδελεχείς ελέγχους συνεχώς σε όλα τα καταστήματα, τότε σίγουρα τα αποτελέσματά τους θα ήταν πολύ διαφορετικά.
Είναι κοινό μυστικό ότι τόσο σε μεγάλα όσο και σε μικρά καταστήματα διασκέδασης σερβίρονται νοθευμένα ποτά με μοναδικό σκοπό την αύξηση του κέρδους. Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν καταγράψει οι Αρχές, από τη διάθεση ποτών-«μπόμπα» το κέρδος μπορεί να φτάσει μέχρι και 15 ευρώ το μπουκάλι, όμως σύμφωνα με νέα στοιχεία σήμερα το κέρδος από ένα νοθευμένο μπουκάλι ουίσκι μπορεί να ανέλθει μέχρι και στα 50 ευρώ!
Τυφλώνουν, σκοτώνουν
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι στην περίπτωση που τα νοθευμένα ποτά προέρχονται από απόσταξη αλκοόλης (π.χ. από βερνίκι αυτοκινήτου) οι επιπτώσεις στην υγεία μπορεί να είναι τραγικές. Εκτός από τα συμπτώματα «της επόμενης ημέρας», που περιλαμβάνουν το σύνδρομο hangover, ζαλάδες, εμετούς, βαρύ πονοκέφαλο, πόνους στο στομάχι, οι ζημιές μπορεί να είναι και μόνιμες. Ο πρώην πρόεδρος του ΕΦΕΤ Νίκος Κατσαρός επισημαίνει ότι η κατανάλωση συγκεκριμένων ποσοτήτων νοθευμένου ποτού μπορεί να οδηγήσει μέχρι και στην τύφλωση, η οποία άλλες φορές είναι προσωρινή, ενώ άλλες μόνιμη!
Σχεδόν κάθε γιορτινή περίοδο καταλήγουν από τη διασκέδαση στο νοσοκομείο δεκάδες περιστατικά, κυρίως μαθητών που κατανάλωσαν μεγάλες ποσότητες νοθευμένων ποτών. Σε αρκετές περιπτώσεις (περίπου 4-5 σε κάθε εορταστική περίοδο) κρίνεται απαραίτητη η εισαγωγή και νοσηλεία σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας.
Στο εξωτερικό και σε χώρες όπως η Τουρκία και η Ινδία εξάλλου έχουν σημειωθεί δεκάδες θάνατοι από την κατανάλωση νοθευμένων ποτών. Παρτίδα νοθευμένου ποτού είχε σκοτώσει 96 άτομα στην Ινδία και τσίπουρο-«μπόμπα» 22 θαμώνες καφενείου στην Κωνσταντινούπολη.
Πώς σερβίρονται
Η νυχτερινή ζωή της χώρας έχει σχεδόν καταντήσει «βασίλειο της μπόμπας» λένε οι άνθρωποι που γνωρίζουν πρόσωπα και πράγματα. «Η μπόμπα έχει γίνει… must και το σερβίρισμά της τέχνη», λέει στην «PRESS Time» ο Νίκος Μ., μπάρμαν σε club της Αθήνας. «Όλοι τα σερβίρουν, όπως ορίζει το αφεντικό. Άλλωστε η καθαρότητα των ποτών δεν είναι επιλογή του μπάρμαν αλλά του αφεντικού. Αυτό επιλέγει τι θα δοθεί και ο μπάρμαν το μαθαίνει τελευταίος».
Πώς σερβίρονται όμως οι «μπόμπες»; «Το πιο συνηθισμένο και το πιο εύκολο είναι στα σφηνάκια. Προσέξτε: στα μαγαζιά υπάρχουν μπουκάλια από μάρκες ποτών τα οποία είναι… ανάμικτα. Άλλα είναι καθαρά και άλλα «μπόμπες». Το αφεντικό δίνει εντολή να κερνάμε σφηνάκια και ποτά. Αυτά είναι «μπόμπες» και τα... προτιμάμε επειδή ζαλίζουν γρήγορα τους πελάτες και φέρνουν κέφι. Αυτό είναι και το ζητούμενο. Το κέφι φέρνει κατανάλωση. Ακόμα και αυτούς που αναγνωρίζουν τα ποτά από τη γεύση είναι εύκολο να τους κοροϊδέψεις. Το πρώτο ποτό είναι καθαρό και όταν ζαλιστούν, πίνουν ό,τι τους σερβίρεις. Ακόμα και γι’ αυτούς που ζητάνε να τους ανοίγουμε το μπουκάλι μπροστά τους υπάρχει τρόπος. Δεν είναι δύσκολο να κολλήσεις δα την πράσινη ταινία με την οποία είναι σφραγισμένα τα μπουκάλια ή να την τυπώσεις. Ποιος θα αναγνωρίσει το αυθεντικό μέσα στο σκοτάδι του club;».
Πάντως, ιδιοκτήτες καταστημάτων διασκέδασης τονίζουν ότι η αιτία πίσω από την αύξηση των νοθευμένων ποτών στην αγορά είναι η… ανέχεια. Αποδίδουν το φαινόμενο στην πτώση του τζίρου λόγω της κρίσης, στην περικοπή του καπνίσματος, καθώς και στην υψηλή φορολογία στα οινοπνευματώδη.
Πώς θα προφυλαχθείτε
-Ζητήστε συγκεκριμένη μάρκα ποτού. Πρέπει να έχετε ξαναπιεί το ποτό που ζητάτε πρόσφατα και στο σπίτι, ώστε να μπορέσετε να το αναγνωρίσετε από τη γεύση.
-Όταν παραγγέλνετε μπουκάλι, απαιτήστε να σας το σερβίρουν στο τραπέζι σφραγισμένο και να το ανοίξουν μπροστά σας.
-Όταν παραγγέλνετε ποτήρι, το λιγότερο που μπορείτε να κάνετε είναι να ζητάτε να σας το σερβίρουν μπροστά σας, πάνω στην μπάρα.
-Σε αυτή την περίπτωση αποφύγετε να αναμιγνύετε το ποτό σας (π.χ. το ουίσκι με κόκα-κόλα ή τη βότκα με πορτοκάλι), καθώς δύσκολα θα μπορέσετε να καταλάβετε αν είναι νοθευμένο.
-Όταν ζητάτε σφηνάκια, να ζητάτε συγκεκριμένη μάρκα ποτού.
-Αποφύγετε να πίνετε μεγάλες ποσότητες, ιδιαίτερα σε καταστήματα που δεν είστε θαμώνες και δεν είστε σίγουροι για την ποιότητα των ποτών που σερβίρονται.
-Αν πίνοντας διαπιστώσετε ότι το χρώμα του ποτού σας ή η γεύση είναι έστω και ελαφρώς διαφορετικά από το αυθεντικό, μη διστάσετε να το επιστρέψετε. Έχετε αυτό το δικαίωμα διά νόμου.
-Το ίδιο θα πρέπει να κάνετε και αν αισθανθείτε ότι ζαλίζεστε απότομα και γρήγορα μετά από κατανάλωση μικρής ποσότητας ποτού.
-Να είστε επιφυλακτικοί απέναντι στις προσφορές (χαμηλές τιμές, πολλά κεράσματα κ.λπ.).
-Μην ανακατεύετε τα οινοπνευματώδη.
-Ποτέ μην πίνετε νηστικοί. Αν καταναλώστε «μπόμπα», τότε θα ζαλιστείτε πολύ γρήγορα.
-Αν μετά από κατανάλωση ποτού διαπιστώσετε ότι έχετε «περίεργα» συμπτώματα, όπως απότομη κατάπτωση, αδυναμία όρασης κ.ά., ζητήστε αμέσως ιατρική βοήθεια.
Ο νόμος στα…
σκουπίδια
Μεγάλο μέρος της ευθύνης για την «έκρηξη» στα νοθευμένα ποτά έχει και η Πολιτεία, κι αυτό παρά το γεγονός ότι ο νόμος (2523/97) προβλέπει βαρύτατες κυρώσεις για όσους τα σερβίρουν.
Συγκεκριμένα, προβλέπει ότι αν ένα κατάστημα εντοπιστεί δύο φορές να διαθέτει νοθευμένα ποτά μέσα σε μια τριετία πρέπει να κλείσει. Κι όμως, αυτός ο νόμος δεν έχει εφαρμοστεί ποτέ στην Ελλάδα. Αντί τούτου, επιβάλλονται ποινές-«χάδια» όπως πρόστιμα μερικών χιλιάδων ευρώ και αυτά με το… ζόρι.